Do kancelarii zgłosił się klient, którego bagaż został uszkodzony podczas podróży lotniczej. Uszkodzeniu uległo kilka sztuk bagażu. Pomimo zgłoszenia szkody linia lotnicza odmówiła wypłaty należnego odszkodowania.

Klient zdecydował się na dochodzenie swoich praw na drodze sądowej. Pozew obejmował wartość wszystkich uszkodzonych walizek.

Linia lotnicza wniosła o oddalenie powództwa w całości. W toku postępowania podnosiła między innymi, że reklamacja dotycząca uszkodzenia bagażu nigdy do niej nie wpłynęła.

Twierdzenie to zostało zakwestionowane za pomocą zgromadzonych przez klienta dowodów. Dysponował on potwierdzeniem doręczenia reklamacji za pośrednictwem systemów teleinformatycznych, a także informacjami pochodzącymi z aplikacji służącej do monitorowania wiadomości elektronicznych, wskazującymi na kilkukrotne otwarcie wiadomości przez pracowników linii lotniczej.

Decyzja UOKiK w trakcie postępowania

W połowie postępowania, po wymianie pism procesowych, Prezes UOKiK wydał decyzję dotyczącą praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. W decyzji nakazano między innymi wypłatę konsumentom określonych rekompensat i odszkodowań.

Pomimo wydania decyzji linia lotnicza początkowo odmówiła wypłaty należnych świadczeń.

Po ponownym wystąpieniu w sprawie, z powołaniem się na treść decyzji UOKiK, przewoźnik wypłacił klientowi rekompensaty w wysokości zryczałtowanej, odrębnie w odniesieniu do każdej z uszkodzonych walizek.

Jednocześnie linia lotnicza ograniczyła wypłacone odszkodowanie za poszczególne sztuki bagażu do symbolicznych kwot, wynoszących po kilkaset złotych.

Okoliczność ta została podniesiona w toku postępowania sądowego. W związku z dokonaną wypłatą został również złożony wniosek o ograniczenie powództwa w zakresie spełnionego świadczenia i umorzenie postępowania w tej części.

Ile wynosi odszkodowanie za uszkodzoną walizkę?

Istotnym zagadnieniem w tego rodzaju sprawach jest sposób ustalenia wysokości szkody. W dotychczasowym orzecznictwie sądowym można spotkać stanowisko, zgodnie z którym uszkodzenie walizki może prowadzić do całkowitej utraty jej wartości użytkowej i handlowej. W szczególności istotne jest to, czy uszkodzona walizka może być jeszcze wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem oraz czy możliwe jest jej zbycie jako pełnowartościowego przedmiotu.

Nie zawsze zatem właściwym sposobem ustalenia wysokości szkody jest przyjęcie kosztu naprawy uszkodzonego bagażu czy uwzględnianie ewentualnego zużycia.

W sprawach, w których przedmiotem sporu jest wartość walizki lub kilku sztuk bagażu, pojawia się również praktyczny problem dowodowy. Powołanie biegłego sądowego w celu ustalenia wartości uszkodzonej walizki może okazać się nieproporcjonalne do wartości przedmiotu sporu. W sprawach tego rodzaju wartość dochodzonego roszczenia często wynosi kilka tysięcy złotych, podczas gdy koszt opinii biegłego może stanowić istotną część tej kwoty, a niekiedy jej równowartość lub nawet ją przewyższać.

Kwestia ta nabiera szczególnego znaczenia w sprawach konsumenckich dotyczących odpowiedzialności przewoźnika lotniczego za uszkodzony bagaż. Ostateczna ocena wartości szkody należy jednak do sądu rozpoznającego konkretną sprawę.

Odszkodowanie za uszkodzony bagaż a odpowiedzialność linii lotniczej

Sprawa pokazuje również znaczenie prawidłowego udokumentowania zgłoszenia szkody. W sytuacji, gdy przewoźnik kwestionuje samo otrzymanie reklamacji, potwierdzenie jej doręczenia oraz dowody wskazujące na zapoznanie się z jej treścią mogą mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu.

Na obecnym etapie postępowanie nadal trwa. Z zainteresowaniem obserwujemy stanowisko linii lotniczej oraz dalszy przebieg sprawy. Szczególnie istotne będzie rozstrzygnięcie kwestii wysokości odszkodowania za poszczególne uszkodzone walizki oraz ocena przedstawionych przez strony dowodów.

Bagaż ma służyć określonym celom. Jego uszkodzenie powodujące niemożność jego wykorzystania nie powinno być oceniane przez pryzmat wizualnego stanu walizki, lecz jej użytkowego charakteru.  Tego samego zdania był jeden z warszawskich sądów w  podobnej sprawie:

Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, w sprawie I C 1441/22 z dnia 28 lipca 2023 r. wskazał, żę  „ścisłe wykazanie wysokości szkody oczywiście niecelowe. Powód dokonał zakupu markowej walizki. Stan walizki przed uszkodzeniem był dobry. Obecnie ceny analogicznych walizek z uwagi na inflację są jeszcze wyższe.. Powszechnie też wiadomo, że walizki uszkodzone nie mają istotnej wartości rynkowej (…) są często oddawane za darmo albo wyrzucane (…) walizka powoda została poważnie uszkodzona, (…) Oczywiste jest, że nie można uznać, że do użytku nadaje się walizka (…) gdzie konieczne by było pchanie walizki ze schylaniem się do uchwytów do podnoszenia walizki.

Można by teoretycznie dyskutować, czy zakup nieuszkodzonej walizki podobnej klasy, marki i wielkości wyniósłby 750 zł, 670 zł, czy 370 zł (…) nie ulega wątpliwości, że prowadzenie dowodu z opinii biegłego, żeby ustalić, czy ostatecznie szkoda wynosi 350 zł czy 650 zł było zupełnie niecelowe. Szczególnie że powód proponował pozwanej, że ta może nabyć dla niego walizkę w promocji zamiast wypłacać odszkodowanie (…) Podkreślić też należy, że zastosowanie w sprawie znajdował art. 505 7 § 2 k.p.c., zgodnie z którym opinii biegłego nie zasięga się, jeżeli jej przewidywany koszt miałby przekroczyć wartość przedmiotu sporu, chyba że uzasadniają to wyjątkowe okoliczności. W niniejszej sprawie niewątpliwie hipoteza tego przepisu się ziściła (…). Na gruncie niniejszej sprawy w ocenie sądu zasady doświadczenia życiowego i ogólnej orientacji na rynku pozwalały sądowi na osądzenie sprawy bez zasięgania kosztownej opinii biegłego. (…) Co istotne, pozwana nie odpowiedziała na reklamację w ustawowym 30-dniowym terminie. Wiąże się to z przerzuceniem na przedsiębiorcę (przewoźnika) ciężaru dowodu, że uznane w tym trybie roszczenie nie jest zasadne w ogóle (…)Sąd uznał, że pozwana nie udzieliła w terminie odpowiedzi na reklamację, (…) Zgodnie z art. 455 k.c. świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. Powód zgłosił pozwanej szkodę już 1 października 2021 r. Tym samym roszczenie odsetkowe dochodzone od 24 marca 2022 r. było w świetle art. 481 § 1 i 2 k.c. w pełni zasadne. (…) Zarzut przyczynienia się powoda do szkody przez przeładowanie walizki nie zasługiwał na uwzględnienie. Po pierwsze, pozwana w żaden sposób nie wykazała, żeby 32 kg wagi bagażu stanowiło o przeładowaniu konkretnej walizki powoda. Po drugie, nie można tracić z pola widzenia, że wbrew stanowisku pozwanej podnoszenie walizki za rączkę do jej pchania zamiast za rączki do podnoszenia stanowiło niedbalstwo ze strony pracowników przeładowujących bagaż, i gdyby nie to niedbalstwo, nic by się z rączką teleskopową nie stało”.

Sprawa pozostaje w toku, dlatego na tym etapie nie przesądzamy jej wyniku. O sprawie będziemy jeszcze Państwa informowali.